ماجرای عکس جنجالی وزیر خارجی شاه قاجار – آژانس خبری ایبنا نیوز

در سال ۱۲۷۸،کارشناس بلژیکی را برای انجام امور گمرک به ایران آوردند که نوز به عنوان «مدیرکل گمرکات» رئیس آنان بود

در سال ۱۲۷۸،کارشناس بلژیکی را برای انجام امور گمرک به ایران آوردند که نوز به عنوان «مدیرکل گمرکات» رئیس آنان بود.= مدیرکل گمرکات زیر نظر صدراعظم فعالیت می‌کرد. یک سال بعد شاه به همراه صدراعظم به فرنگ رفت و با دوری صدراعظم از کشور، نوز به «وزارت کل گمرکات» رسید. تور زمینی اردبیل نوز در تعرفه‏‎های گمرک ایران دگرگونی پدید آورد و امور را به شیوه اروپایی اداره کرد مدیریت او به عنوان مدیرکل گمرکات در مدت زمانی کوتاه (حدود یک سال) نتایج «بسیار امیدوارکننده‌ای» داشت و درآمد گمرک بیش از ۳۵% افزایش یافت.
 
همچنین نوز از سال ۱۳۱۶ تا سال ۱۳۲۲، درآمد گمرک را از ۲۰۰٬۰۰۰ پوند به ۶۰۰٬۰۰۰ پوند در سال رساند.= پس از آن مستشاران بلژیکی‌های بیشتری وارد ایران شدند و سازمان‌هایی تور مشهد مانند پست نیز بدان‌ها سپرده‏‏شد. با این وجود و با وجود حمایت شاه و دربار، نوز با ارباب‌ها و زمین‌داران مشکلات زیادی داشت.
 
احمد کسروی در تاریخ مشروطه ایران می‌نویسد از آنجا که مردم و روحانیون،  وجود یک خارجی را بر مصدر امور نمی‎‏پذیرفتند، ناخشنود بودند. بلژیکی‏‏ها در قبال به سخت‌گیری و بدرفتاری با ایرانیان (به ویژه مسلمانان) می‌پرداختند و میان یک ایرانی و یک خارجی؛ و تور اردبیل ارزان حتی یک ایرانی مسیحی و یک ایرانی مسلمان تبعیض می‌گذاشتند. این مسائل باعث منفوریت وی شد. بازاری‌ها و بازرگانان که با نوز مشکل داشتند، به بهانه تعارف مشروب در جلوی درب یک مشروب‎‏فروشی به یک روحانی؛ دو روز بازار را بستند و غوغا به‌پا کردند.
 

ماجرای عکس جنجالی وزیر خارجی شاه قاجار
نوز قیمت تور چین (راست) به همراه همکارش پریم با عبا و عمامه و قلیان
 

در ماه محرم سال ۱۳۲۳ ق. برابر ۱۲۸۴ خ. عکسی از نوز به دست‌آمد که در میهمانی بالماسکه، لباس آخوندی پوشیده‌بود و عمامه به‌سر داشت. این عکس به میرزا مصطفی آشتیانی رسید، تکثیر شد و در میان مردم پخش شد آیت‌الله سید عبدالله بهبهانی، به این ماجرا واکنش نشان داد. وی در کلاس‌های درس و بالای منبر از «توهین به تور کیش ارزان مذهب» می‌گفت و خواستار برکناری نوز و عین‌الدوله شد.
 

ماجرای عکس جنجالی وزیر خارجی شاه قاجار
میهمانی بالماسکه خارجی‏‎های مقیم ایران و خانواده‌هایشان با حضور ژوزف نوز
 

بهبهانی در ششمین جلسهٔ انجمن مخفی به تاریخ ۱۲ محرم ۱۳۲۳ در خانهٔ خویش به تور زمینی قشم منبر رفت و از وضع گمرک و قوانینی که نوز برای دریافت عوارضی مقرر داشته، آزار مسلمانان در مرزها و استخدام یهودیان به جای مسلمانان در گمرک انتقاد کرد. او همچنین در سخنرانی به عکس اشاره کرد و گفت که نوز «مسلمانان را به استهزاء گرفته» و «کمر اسلام را شکسته». وی در پایان از شاه خواست که نوز را به دلیل خیانت اخراج کند. عین‌الدوله بدین گفته‏‏ ها بی‌اعتنایی کرد و پاسخ داشت «چون ملاها خواهان عزل تور لحظه آخری قشم او هستند او را نگه‌می‌دارد» و بر اعتبارش افزود. بازرگان‏‏ها در اعتراض به بست‌نشینی در شاه‌عبدالعظیم پرداختند و محمدعلی میرزای ولیعهد، آیت‌الله بهبهانی را موقتاً قانع کرد که نوز برکنار خواهدشد.
 
در این میان، این واقعه و چند رویداد دیگر آیت‌الله سید محمد طباطبایی را به بهبهانی نزدیک‌تر کرد.این اتحاد، از دید احمد کسروی و ناظم‌الاسلام کرمانی ریشه انقلاب مشروطه بود.
 
نوز تعمیرات 118 در پایان، با فشار مشروطه‌خواهان و مقامات پادشاهی متحد بریتانیا از پا درآمد و با وقوع انقلاب مشروطه و روی کار آمدن مجلس شورای ملی از ایران اخراج شد.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *